42022Şub

Güneş Sistemi Nasıl Oluştu?

Güneş Sistemi’nin nasıl oluştuğuna dair kabul gören teori, Alman filozof Immanuel Kant’a kadar uzanmaktadır. Kant, 1755’te Güneş’i ve gezegenleri, yavaş yavaş çöken ve düzleşen bulutsu bir gaz ve toz bulutundan doğduğunu hayal etmişti. Bugün, sürecin nasıl geliştiğine dair yaygın olarak kabul edilen genel model, Güneş’in gaz molekülleri ile dolu bir yıldız fabrikası olan moleküler bir…

Read More
112022Oca

Dinozorların Hâkimiyetine Volkanik Patlamalar Mı Neden Oldu?

 Merhaba bilim meraklısı, 2021 yılında, gezegenimiz volkanik patlamalarla hareketli bir yıl geçirdi. Orta Atlantik Sırtı’ndaki volkanik aktiviteleri saymazsak, dünya çapındaki potansiyel aktif volkan sayısı 1350. Bu aktif volkanların büyük bir bölümü ise Ateş Çemberi olarak bilinen Pasifik Kıyısı boyunca yer alıyor. Britannica ansiklopedisi volkanı, Dünya’nın kabuğunda veya başka bir gezegende veya uyduda bulunan, erimiş kaya,…

Read More
72022Oca

NASA’nın James Webb Uzay Teleskobu, erken evreni incelemek için destansı görevine başladı…

25 Aralık 2021 tarihinde Fransız Guyanası’nın Kourou kentindeki Avrupa Uzay Limanı’ndan Türkiye saati ile 15.20’de bir Ariane 5 roketi ile merakla beklenen, uzun süredir ertelenen James Webb Uzay Telekobu fırlatıldı. 10 milyar dolar değerinde kargoya sahip olan roketin bu fırlatılışını dünya çapında sayısız astronom, astrofizikçi ve gezegen bilimcisi umutla bekliyordu. Şekil 1. NASA’nın James Webb Uzay…

Read More
52022Oca

Bu çevre dostu parıltı, rengini plastikten değil bitkilerden alıyor…

Selülozdaki küçük düzenlemeler, canlı tonlara yol açmak için ışığı belirli şekillerde yansıtır. Şekil 1. Parıltı ve ışıltılı pigmentler genellikle toksik, kirletici malzemeler kullanılarak yapılır. Bitki bazlı bileşenlerden yapılmış parıldayan yeni bir malzeme bir alternatif sunabilir. (Benjamin Drouguet) Tüm bu parıltılar yeşil değil. Parıltılı ve ışıltılı pigmentler genellikle toksik bileşikler veya kirletici mikroplastikler kullanılarak yapılır. Bu…

Read More
242021Ara

Birçok kozmetik, gizli ve potansiyel olarak tehlikeli ‘kalıcı kimyasallar’ içerir!

Bilim insanları, test edilmiş makyaj ürünlerinin yaklaşık yarısında uzun ömürlü PFAS bileşiklerinin izlerini buldular. Yeni bir araştırma, potansiyel olarak zararlı olan PFAS kimyasallarının ABD ve Kanada makyaj ürünlerinde ne kadar yaygın olduğunu ortaya koyuyor. (AMY SHAMBLEN/UNSPLASH.COM) Yeni bir kimyasal analiz, güzellik ürünleriyle ilgili çirkin bir gerçeği ortaya çıkardı: Birçoğu, PFAS adı verilen oldukça uzun ömürlü…

Read More
242021Ara

Bilim İnsanları, Mars’ın ‘Büyük Kanyon’unun Altında Su Buzu Tespit Etti

Mars’ta Valles Marineris’in merkezi bir bölümünün suyla dolu olduğunu ve bu su miktarinin beklenenden çok daha fazla olduğu bulundu. Valles Marineris Mars ekvatorunda uzanan, Güneş sisteminde bilinen en büyük yarık sistemidir. Şekil 1. 2006 yılında Mars Express uydusu tarafından yakalanan görüntülere dayanan Candor Chasma vadisinin perspektif görünümü. (Resim: ESA/DLR/FU Berlin/G. Neukum, CC BY-SA 3.0 IGO)…

Read More
92021Ara

Atılan Covid-19 kişisel koruyucu ekipmanları vahşi yaşam için ölümcül olabilir

Dünya’nın dört bir yanındaki hayvanlar tek kullanımlık maske ve eldivenlere dolanıyor veya yiyecek zannediyor. Belki de COVID-19 atıklarının vahşi yaşam üzerindeki ilk belgelenmiş etkisi, bu Ardıç kuşunun Nisan 2020’de Kanada’nın Chilliwack kentinde bir yüz maskesine dolanmış olarak bulunmasıdır. (SANDRA DENISUK, A.-F. HIEMSTRA ET AL/ANIMAL BIOLOGY 2021) Brezilya’da bir Macellan pengueni yüz maskesi yuttu. İngiltere’de bir kirpi kendini…

Read More
92021Ara

NASA’nın DART Kinetik Çarpışma Uzay Aracı ile Dünyanın İlk Gezegensel Savunma Testi Görevi Başladı…

24 Kasım 2021 sabahı erken saatlerde Kaliforniya sahil şeridini aydınlatan bir SpaceX Falcon 9 roketi, NASA’nın Çift Asteroid Yönlendirme Testi (DART) olan uzay aracı bir asteroide çarpmak üzere tek yönlü yolculuğa gezegenimizden ayrılarak başladı. Şekil 1. NASA’nın Çift Asteroid Yönlendirme Testi (DART) uzay aracı, dünyanın ilk tam ölçekli gezegen savunma testi görevinde bir asteroit ile…

Read More
82021Ara

Covid-19 aşısı kısırlık yapmaz ama Covid yapabilir!

Üreme uzmanlarına göre veriler, Covid aşısının doğurganlığı etkileyerek kısırlığa neden olmayacağını fakat koronovirüse yakalanmanın neden olabileceğini gösteriyor. Covid-19 belirtileri hem erkek hem de kadının doğurganlığını farklı yönlerden etkileyebilir. Dünya Sağlık Örgütü, dünyanın iki pandemiyle karşı karşıya olduğu konusunda uyardı. Biri koronavirüsün yayılması, diğeri eşit derecede tehlikeli, yanlış bilginin ve çarpıtılmış bilginin yayılması. Pandemi döneminde virüs,…

Read More
112021Kas

Bu araştırma plastik atıkların kimyasal geri dönüşümünün geleceğini yönlendiriyor

Cornell Üniversitesi’nde yapılan yeni araştırma, kimyasal geri dönüşüm sürecini kolaylaştırmayı amaçlıyor. Kimyasal geri dönüşüm endüstrisi; Plastiği başlangıçta üretildiğinden daha küçük moleküllere fiziksel olarak parçalayarak atık ürünleri doğal kaynaklara dönüştürebilen gelişmekte olan bir endüstri alanıdır. ACS Sustainable Chemistry & Engineering dergisinin 13 Eylül sayısında yayınlanan “Yüksek Yoğunluklu Polietilen Plastik Atık Kimyasal Geri Dönüşümünün Sonucu, Yaşam Döngüsü…

Read More
102021Kas

Evrendeki ilk yıldızlardan birine ait olabilecek tuhaf kalıntılar keşfedildi…

Şekil 1. Hipernova patlaması geçiren kırmızı dev bir yıldızın sanatsal gösterimi. Gökbilimciler, evrenin ilk yıldızlarından biri olma ihtimali olan bir yıldız fosili veya kalıntısı olduğuna inandıkları son derece sıra dışı bir yıldız tespit ettiler. AS0039 adlı yıldız, güneş sisteminden yaklaşık 290 bin ışıkyılı uzaklıkta bulunan Heykeltıraş cüce gökadasında yer almaktadır (Bu gökada Güney Yarımküreden görülebilen…

Read More
102021Kas

Neden yıldızlar, gezegenler ve uydular yuvarlakken, kuyruklu yıldızlar ve asteroitler değildir?

Güneş sistemine baktığımızda, küçük toz taneciklerinden dev gezegenlere ve güneşe kadar çeşitli boyutta nesne görürüz. Bu nesneler arasında ortak bir motif vardır; büyükler (az ya da çok) yuvarlak, küçükler ise düzensiz olması. Peki ama neden? Şekil 1. Ölçeklendirmek için güneş sisteminin gezegen olmayan çeşitli küçük cisimleri. Daha büyük nesneler yuvarlaktır, ancak küçük olanlar yuvarlak dışında…

Read More